Radyatör, soğutma ve ısıtma amacıyla termal enerjiyi bir ortamdan diğerine aktarmak için kullanılan bir ısı değiştiricidir. Radyatörlerin çoğunluğu otomobillerde, binalarda ve elektronik cihazlarda çalışacak şekilde üretilmiştir.
Bir radyatör her zaman çevresi için bir ısı kaynağıdır; ancak bu, bir ortamı ısıtmak veya otomotiv motor soğutması ve HVAC kuru soğutma kulelerinde olduğu gibi kendisine sağlanan sıvıyı veya soğutucuyu soğutmak amacıyla olabilir. İsmine rağmen çoğu radyatör ısının büyük kısmını termal radyasyon yerine konveksiyon yoluyla aktarır.
Radyatörler, esas olarak otomobillerde, ayrıca piston motorlu uçaklarda, demiryolu lokomotiflerinde, motosikletlerde, sabit üretim tesislerinde ve ısı motorlarının kullanıldığı diğer yerlerde içten yanmalı motorları soğutmak için kullanılır (dışarıda sınırsız bir nispeten soğuk su kaynağına sahip olan deniz taşıtları, bunun yerine genellikle sıvı-sıvı ısı eşanjörlerini kullanır).
Isı motorunu soğutmak için motor bloğundan bir soğutucu geçirilir ve burada motordan ısı emilir. Sıcak soğutucu daha sonra radyatörün giriş tankına (radyatörün üstünde veya bir yanında bulunur) beslenir ve buradan radyatör çekirdeği boyunca borular aracılığıyla radyatörün karşı ucundaki başka bir tanka dağıtılır. Soğutucu, karşı tanka giderken radyatör borularından geçerken, ısısının çoğunu borulara aktarır ve bu borular da ısıyı, her bir boru sırası arasında yer alan kanatçıklara aktarır. Kanatçıklar daha sonra ısıyı ortam havasına bırakır. Kanatçıklar, tüplerin havayla temas yüzeyini büyük ölçüde arttırmak ve böylece değişim verimliliğini arttırmak için kullanılır. Soğutulan sıvı motora geri beslenir ve döngü tekrarlanır. Normalde radyatör, soğutma sıvısının sıcaklığını ortam hava sıcaklığına düşürmez ancak yine de motorun aşırı ısınmasını önlemek için yeterince soğutulur.
Bu soğutucu genellikle su bazlıdır ve donmayı önlemek için glikollerin ve korozyonu, erozyonu ve kavitasyonu sınırlamak için diğer katkı maddelerinin eklenmesini içerir. Ancak soğutucu aynı zamanda bir yağ da olabilir. İlk motorlar soğutucuyu sirküle etmek için termosifonlar kullanıyordu; Ancak günümüzde en küçük motorlar dışında tüm motorlar pompa kullanmaktadır.[5]
1980'lere kadar, radyatör çekirdekleri genellikle bakır (kanatçıklar için) ve pirinçten (borular, başlıklar ve yan plakalar için) yapılırken, tanklar da pirinçten veya plastikten, genellikle poliamidden yapılabilirdi. 1970'lerden başlayarak alüminyum kullanımı arttı ve sonunda araç radyatörü uygulamalarının büyük çoğunluğunu devraldı. Alüminyumun ana avantajları, ağırlığın ve maliyetin azaltılmasıdır.[kaynak belirtilmeli]
Havanın ısı kapasitesi ve yoğunluğu sıvı soğutuculara göre daha düşük olduğundan, soğutucudan ısıyı yakalamak için radyatör çekirdeğine oldukça büyük bir hacimsel akış hızı (soğutucuya göre) üflenmelidir. Radyatörlerde genellikle radyatöre hava üfleyen bir veya daha fazla fan bulunur. Araçlarda fan güç tüketiminden tasarruf etmek için radyatörler genellikle aracın ön kısmındaki ızgaranın arkasında bulunur. Soğutucu sıcaklığı sistemin tasarlanan maksimum sıcaklığının altında kaldığında ve fan devre dışı kaldığında, Ram havası gerekli soğutma havası akışının bir kısmını veya tamamını sağlayabilir.
